|
|
Başbakanlık
Mevzuatı Geliştirme ve
Yayın Genel Müdürlüğünce Yayımlanır |
|
Kuruluş : 7 Ekim 1920 |
16 Aralık 2003
SALI |
Sayı : 25318 |
|
Çalışma ve Sosyal
Güvenlik Bakanlığından:
İşyeri Sağlık
Birimleri ve İşyeri Hekimlerinin
Görevleri ile Çalışma
Usul ve Esasları Hakkında
Yönetmelik
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak
ve Tanımlar
Amaç
Madde 1 –
Bu Yönetmelik işyeri sağlık birimlerinin kuruluşu, yapılanması, çalışma usul
ve esasları ile işyeri hekimlerinin nitelikleri, sayısı, işe alınmaları,
görev, yetki ve sorumlulukları, eğitimleri ve çalışma şartları ile ilgili
usul ve esasları belirler.
Kapsam
Madde 2 –
Bu Yönetmelik hükümleri
22/5/2003 tarihli ve
4857 sayılı İş Kanunu kapsamında yer alan ve
devamlı olarak en az elli işçi çalıştıran işyerlerinde
uygulanır.
Dayanak
Madde 3 –
Bu Yönetmelik, 10/06/2003 tarihli ve 25134 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanarak yürürlüğe giren 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun
81 inci maddesine dayanılarak çıkarılmıştır.
Tanımlar
Madde 4 –
Bu Yönetmelikte geçen;
Bakanlık: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığını,
Genel Müdürlük:
İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğünü,
SSK: Sosyal Sigortalar
Kurumunu,
İş Sağlığı Hizmetleri: Çalışanların sağlık gözetimi, öncelikle koruyucu
hekimlik hizmetleri, sağlığın geliştirilmesi, ilk yardım, acil
tedavi ve
rehabilitasyon hizmetlerini,
Sağlık Birimi:
İşyerinde iş sağlığı hizmetlerini yürütmek için gerekli donanım ve personele
haiz birimi,
Ortak Sağlık Birimi:
Birden fazla işyerine
hizmet vermek üzere kurulan sağlık birimini,
İşyeri hekimi: Bakanlıkça sertifikalandırılmış hekimi,
İşyeri hemşiresi/sağlık memuru: Bakanlıkça sertifikalandırılmış hemşire veya
sağlık memurunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
İşverenlerin yükümlülükleri
Madde 5 –
İşverenler, elli ve daha fazla işçi çalıştırılan işyerlerinde bir sağlık
birimi kurmak zorundadırlar.
İşverenler, işyerlerinde sağlıklı ve güvenli bir çalışma ortamının tesis
edilmesi, sağlık ve güvenlik risklerinin önlenmesi ve koruyucu hizmetlerin
yürütülmesi için gerekli tedbirlerin belirlenmesi, bu tedbirlerin
uygulanması ve uygulamaların izlenmesi işlerini yürütmek üzere; işyerinin
risk grubuna ve işçi sayısına göre bir veya daha fazla işyeri hekimi
görevlendirmek ve bu görevlerin yapılması için gerekli yer, donanım ve
personeli temin etmekle yükümlüdürler.
İşverenler, işyerinde görev yapan işyeri hekiminin adı, soyadı, adresi,
çalışma saatleri ile yetki ve sorumlulukları konusunda çalışanları
bilgilendirmekle yükümlüdürler.
İşverenler, işyeri hekiminin görevini etkili bir şekilde yürütebilmesi
amacıyla gerekli planlama ve düzenlemeler yapmasına ve mesleği ile ilgili
gelişmeleri izlemesine imkan sağlar.
İşyeri sağlık hizmetlerinin yürütümünden işveren sorumludur.
Çalışanların hak ve yükümlülükleri
Madde 6 –
Çalışanlar ve temsilcileri, sağlıklı bir çalışma ortamının oluşması için bu
konuda hazırlanan talimat ve prosedürlere uymak, işyeri sağlık biriminin
çalışmalarına destek sağlamak,
sağlık muayeneleri, bilgilendirme ve eğitim programlarına katılmak ve
gerektiğinde işbirliği yapmakla yükümlüdürler.
Çalışanlar ve temsilcileri, işyerinde sağlık gözetiminin yerine
getirilmesine ilişkin organizasyonlarda karar verme sürecinde yer alırlar.
Çalışanlar ve temsilcileri, sağlık gözetiminde yürütülecek hizmetlerin amaç
ve yöntemleri hususunda önceden haberdar edilirler. Sağlık gözetimi
sonucunda elde edilen verilerin kullanılması ile ilgili bilgilendirilirler.
Çalışanlar, sağlık muayenelerinin sonuçlarıyla ilgili olarak hatalı veya
hataya yol açabilecek bilgiye itiraz hakkına sahip olup, bu işlemi nasıl
yapacakları konusunda işveren tarafından bilgilendirilirler.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İşyeri Sağlık
Biriminin Yapısı, Çalışma Usul ve Esasları
Sağlık birimi
Madde 7 –
Sağlık biriminde; en az bir işyeri hekimi ile birlikte en az bir işyeri
hemşiresi veya sağlık memuru görevlendirilmesi zorunludur.
Sağlık birimi, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülebilmesine ve
çalışacak personel sayısına yetecek büyüklükte, kolay ulaşılabilir, tercihen
tek katlı bir binada veya kurulacağı binanın giriş katında olmalıdır.
Sağlık birimi;
en az bir muayene odası, bir müdahale odası, bir yardımcı sağlık personeli
odası ile bekleme odasından oluşur. Sağlık biriminde yeterli aydınlatma,
havalandırma, ısıtma, soğuk ve sıcak su tesisatı bulunmalı, sağlık biriminin
tabanı kolay temizlenebilen ve yıkanabilen nitelikte olmalıdır. Sağlık
birimi Ek-1de belirtilen araç ve gereçler ile
donatılır.
Nitelikleri dolayısıyla devamlı çalışma yapılan işyerlerinde sağlık
birimleri çalışma süresince açık bulundurulur ve en az bir işyeri hemşiresi
veya sağlık memuru görevlendirilir. Normal çalışma süresi dışında kalan
vardiya çalışmalarında bu personelin sağlanamadığı hallerde, sağlık
biriminde ilkyardım kursu görmüş en az bir eleman görevlendirilir.
Yıllık çalışma planı
Madde 8 –
Sağlık birimi, işyerinde yürütülecek sağlık hizmetleri ile ilgili olarak
yıllık çalışma planı hazırlayarak işverenin onayına sunar. Onaylanan plan
işyerinde ilan edilir. Ayrıca, bu plan çalışanların temsilcilerine ve varsa
iş sağlığı ve güvenliği kuruluna gönderilir.
Yıllık değerlendirme raporu
Madde 9 –
Sağlık birimi, işyerinde yürütülen sağlık hizmetleri ile ilgili olarak
yapılacak denetimlerde incelenmek üzere her yıl Ek-2deki örneğe uygun yıllık
değerlendirme raporu hazırlar ve bir nüshasını Genel Müdürlüğe gönderir.
Gizlilik ilkesi
Madde 10 –
Sağlık birimi
personeli, işyerine ve çalışanlara ait tıbbi, teknik ve idari bilgilerle
ilgili olarak gizlilik ilkesine uymak zorundadır.
İşbirliği
Madde 11 –
Sağlık birimi, işyerindeki ilgili diğer bölümlerle, varsa iş sağlığı ve
güvenliği kurulu ile iş güvenliği uzmanı ve çalışanların temsilcileriyle
işbirliği içinde çalışır.
Sağlık birimi, Bakanlığın iş sağlığı ve güvenliği alanında faaliyet gösteren
birimleri ve diğer ilgili kuruluşlarla yakın işbirliği içinde çalışır.
Ulusal düzeydeki organizasyonlar kapsamında; sağlığın korunması ve
geliştirilmesi kampanyalarında yer alır, iş sağlığı programları çerçevesinde
ilgili otoriteler ile işbirliği yapar.
Büyük kazalar ve doğal afetlere karşı acil eylem planı hazırlanması ve
uygulanmasında ilgili diğer birim, kurum ve kuruluşlarla işbirliği yapar.
İlkyardım ve acil tedavi
Madde 12 –
Sağlık birimi, çalışanlara acil müdahale gerektiren durumlarda veya
kazalanma durumlarında ilk yardım ve acil tedaviyi organize eder, yürütür ve
diğer sağlık kuruluşlarıyla işbirliği yapar.
Bilgilendirme ve eğitim
Madde 13 –
Sağlık birimi; işverene, çalışanlara veya çalışanların temsilcilerine ve iş
sağlığı ve güvenliği kuruluna, iş sağlığı ile ilgili konularda eğitim ve
danışmanlık hizmeti verir.
Sağlık birimi, yürütülecek her türlü sağlık gözetimi faaliyetleri ile ilgili
olarak çalışanları bilgilendirmek ve rızasını almak zorundadır.
Kayıt ve istatistik
Madde 14 –
Çalışma ortamı ve çalışanların sağlık gözetimine ait bütün bilgiler kayıt
altına alınır ve belgeler muhafaza edilir.
Çalışanların sağlık bilgileri, yaptığı işler ve çalıştığı ortamdaki
maruziyet bilgileri ile bu maruziyetlerin değerlendirme sonuçları kişisel
sağlık dosyalarında saklanır.
Sağlık birimi, çalışanların kişisel sağlık dosyalarını
işten ayrılma
tarihinden itibaren 10 yıl boyunca saklamak zorundadır. Yükümlülük süresi bu
süreyi aşan meslek hastalığı riski bulunan işyerlerinde, belirlenen
risklerle ilgili evrakların saklanması yükümlülük süresine kadar uzar.
Çalışanın işyerinden ayrılarak başka bir işyerinde çalışmaya başlaması
halinde, yeni işveren çalışanın kişisel sağlık dosyasını
ister. Eski işveren, kişisel sağlık dosyasının onaylı bir örneğini gönderir.
Çalışanın işe girişinde ve iş değişikliğinde, işe uyumunun belirlenmesi
amacıyla yapılan sağlık muayenesi sonucunda oluşturulan raporda;
çalıştırılacağı işler ve çalışma koşulları belirtilir, rapor sonucu işveren
ve çalışana yazılı olarak bildirilir.
Sağlık birimince, iş kazaları ve meslek hastalıkları ile ilgili kayıt ve
takip işlemlerinde Ek-3 ve Ek-4de belirtilen örnek formlar kullanılır.
İşyerinde meydana gelen bütün kazalar ve meslek hastalıkları kaydedilir.
Kaza ve meslek hastalıklarının kayıtları değerlendirilerek kaynakları
belirlenir ve bunlara yönelik önlemler geliştirilir.
Tedavi hizmetleri
Madde 15 –
Sağlık biriminde iş sağlığı hizmetleri dışında kalan birinci basamak tedavi
hizmetleri ile ilgili usul ve esaslar, SSK ile işveren arasında yapılacak
protokole göre belirlenir.
Sağlık biriminin faaliyet alanı
Madde 16 –
Sağlık birimi, sağlıklı ve güvenli bir çalışma ortamı oluşturmak üzere
işyerlerinde fiziksel, kimyasal ve biyolojik risklerin belirlenmesi, ortadan
kaldırılması için gerekli tedbirleri almak ve bu amaçla ölçüm, analiz ve
kontrollerin yapılmasını sağlamakla yükümlüdür. Bu hizmetlerin yürütümünde
ve iş sağlığı ve güvenliği mevzuatında öngörülen
tedbirlerin uygulanmasında sağlık birimi personeli iş güvenliği uzmanı ile
işbirliği ve koordinasyon içinde çalışır.
Ortak sağlık
birimi
Madde 17 –
İşverenler, koruyucu ve acil sağlık ve güvenlik hizmetlerini yürütmek üzere
bir ortak sağlık birimi kurabilir, kurulmuş olanlara ortak olabilirler.
Ortak sağlık birimi
aynı işkolunda faaliyet gösteren işyerlerine hizmet vermek üzere
kurulabileceği gibi, küçük sanayi siteleri veya organize sanayi bölgeleri
gibi aynı alanda kurulmuş bulunan ve farklı işkollarında faaliyet gösteren
işyerlerine hizmet vermek üzere de kurulabilir.
Ortak sağlık biriminde çalışacak personel sayısı ve nitelikleri, hizmet
verilecek işyerlerinin yer aldığı risk grupları ve çalışanların toplam
sayısı dikkate alınarak bu Yönetmelikte belirtilen diğer kriterlere göre
tespit edilir.
Ortak sağlık biriminin tüm
giderleri hizmet alan işverenler tarafından karşılanır.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
İşyeri Hekiminin
Nitelikleri, Görev, Yetki ve Sorumlulukları ile
Eğitimleri, Çalışma
Şartları ve
Görevlendirilmeleri
İşyeri hekiminin nitelikleri
Madde 18 –
İşyeri hekimi olarak görevlendirilecek hekimlerin Bakanlıkça verilmiş işyeri
hekimliği sertifikasına sahip olmaları gerekir.
Sertifikalandırma
Madde 19 –
İşyeri hekimliği sertifikası;
a.
İş müfettişliği yapmış veya
üniversitelerden iş sağlığı bilim doktorası veya bilim uzmanlığı almış, iş
ve meslek hastalıkları yan dal uzmanlığı veya işyeri hekimliği yan dal
uzmanlığı almış olan hekimlere istekleri halinde,
b.
Bakanlıkça düzenlenen işyeri hekimliği
sertifika eğitim programlarına katılan ve eğitim sonunda düzenlenecek
sınavda başarılı olan hekimlere,
Bakanlıkça
verilir.
Eğitim ve sınav
Madde 20
– İşyeri hekimliği sertifika eğitim programlarının hazırlanması,
uygulanması, sınav komisyonunun teşekkülü ve sınavın yapılış şekli ile
ilgili usul ve esaslar, İşyeri Hekimliği Eğitim Komisyonu tarafından
belirlenir. Eğitimin süresi, teorik ve pratik olarak 180 saatten az
olmamalıdır.
Komisyon; İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürünün başkanlığında, İş Teftiş
Kurulu Başkanlığından bir hekim iş müfettişi, İş Sağlığı ve Güvenliği
Merkezi Müdürlüğünden bir hekim, Sağlık Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal
Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi, Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri
Genel Müdürlüğü, Türk Tabipler Birliğinden
birer üye ile Yükseköğretim Kurul Başkanlığı tarafından görevlendirilecek iş
sağlığı konusunda çalışmaları olan bir öğretim üyesinden oluşur.
Komisyon her yıl Ocak ayında olağan olarak toplanır. Bakanlık gerektiğinde
Komisyonu olağanüstü toplantıya çağırabilir. Toplantıların gündemi üyelere
toplantı tarihinden 15 gün önce bildirilir. Komisyonun sekreterya işleri
Genel Müdürlük tarafından yürütülür.
Komisyon, kararlarını salt çoğunlukla alır. Eşitlik halinde Başkanın oyu
kararı belirler. Komisyon kararı, karar defterine yazılır ve üyeler
tarafından imzalanır.
Komisyon tarafından belirlenen sertifika eğitim programı ve sınavı, Çalışma
ve Sosyal Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi (ÇASGEM) tarafından
yürütülür.
İşyeri hekimleri, Bakanlıkça belirli aralıklarla yenileme eğitimlerine tabi
tutulur.
İşyeri hekimlerinin hizmet süresi
Madde 21 –
İşyeri hekimleri, aşağıda belirtilen sürelerde görev yaparlar.
İşyeri hekimleri, bu Yönetmelikte belirtilen görevleri eksiksiz olarak
yerine getirmek için;
I inci Risk
Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 1 iş günü,
II inci Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 2 iş günü,
III üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 3 iş günü,
IV üncü Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 4 iş günü,
V inci Risk Grubunda yer alan işyerlerine; ayda en az 5 iş günü,
gitmek zorundadır.
İşe giriş ve periyodik sağlık kontrolleri için çalışan başına yılda en az 30
dakika süre, yukarıda hesaplanan koruyucu hizmet süresine eklenir.
Ayrıca işyerinde tedavi hizmeti verilmesi durumunda, bu hizmet için gerekli
süre yukarıda belirtilen sürelerin dışında tutulur.
İşyerlerinin, iş sağlığı ve güvenliği açısından hangi risk grubuna gireceği
Sosyal Sigortalar Kurumu iş kazaları ve meslek hastalıkları istatistikleri
de göz önünde bulundurularak; İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürü
başkanlığında, Sağlık Bakanlığı, Sanayi Bakanlığı, Sosyal Sigortalar Kurumu
Başkanlığı, İş Teftiş Kurulu Başkanlığı ile en çok üyeye sahip işçi
sendikaları konfederasyonu, Türkiye İşveren
Sendikaları Konfederasyonu, Türk Tabipleri Birliği ile Türk Mühendis ve
Mimar Odaları Birliğinden birer temsilcinin oluşturduğu bir komisyonun
görüşleri doğrultusunda her yıl Şubat ayında Bakanlıkça belirlenir.
Bakanlık gerektiğinde Komisyonu toplantıya çağırabilir. Toplantıların
gündemi üyelere toplantı tarihinden 15 gün önce bildirilir. Komisyonun
sekreterya işleri Genel Müdürlük tarafından yürütülür.
Komisyon, kararlarını salt çoğunlukla alır. Eşitlik halinde Başkanın oyu
kararı belirler. Komisyon kararı, karar defterine yazılır ve üyeler
tarafından imzalanır.
İşyeri hekiminin görevleri
Madde 22 –
İşyeri hekimi iş sağlığı hizmetleri kapsamında aşağıdaki görevleri yapmakla
yükümlüdür:
Çalışanların işe giriş ve periyodik muayenelerini Ek-5de verilen örneğe
uygun olarak yapar,
a.
İşyerindeki iş sağlığı ve güvenliği
kuruluna katılarak çalışma ortamı ve çalışanların sağlığının gözetimi ile
ilgili gerekli açıklamalarda bulunur, danışmanlık yapar ve kurulda alınan
kararların uygulanmasını izler,
b.
Özelliği olan çalışanları; gebe ve
emzikli kadınları, on sekiz yaşından küçükleri, iki yaşından küçük çocuğu
olan anneleri, meslek hastalığı veya şüphesi tanısı alanları, kronik
hastalığı olanları, malul ve özürlüleri, alkolikleri, ilaç ve uyuşturucu
bağımlılığı olanları, birden fazla iş
kazası geçirmiş olanları yakın takip ve koruma altına alır,
c.
Özürlülerin işe alınmaları, işyerinde
oluşan bir kaza ya da hastalık sonrasında geçici ya da kalıcı iş göremezliği
olanların işe başlamaları veya eski hükümlülerin gerekli sağlık
muayenelerini yaparak uygun işe yerleştirilmeleri için rapor hazırlar,
d.
Sağlık nedeniyle üç haftadan uzun veya
meslek hastalıkları veya iş kazaları nedeniyle veya sık tekrarlanan işten
uzaklaşmalarda, işe dönüş muayenesi yapar,
e.
Kronik hastalığı olanları daha sık
aralıklarla muayene eder, gerekli tetkikleri yaptırır ve koruyucu önlemlerin
alınması hususunda gerekli işlemleri yapar,
f.
Gerekli laboratuvar tetkikleri ve
radyolojik muayeneleri yaptırır,
g.
İşyerinde ilk yardım ve kurtarma
çalışmalarının organizasyonunu yapar, ilgili personelin eğitimini sağlar ve
acil tedavi hizmetlerini yürütür,
h.
Bulaşıcı hastalıkların kontrolünü
sağlayarak yayılmasını önleme ve aşılama çalışmaları yapar,
i.
Kreş ve çocuk bakım yurdu ile emzirme
odalarının sağlık koşullarını kontrol eder, sağlık koşullarına uygunluğunu
sağlar, çocukların sağlık muayenelerini yaparak kayıt altına alır,
j.
Gebe ve emzikli kadınların işyerindeki
olası sağlık tehlikelerine karşı sağlığını korur, geliştirir ve eğitimlerini
sağlar,
k.
İşyerinde kullanılan, tüketilen
maddeleri kontrol ve izlemek için aralıklı olarak inceleme yaparak etmenleri
belirler, değerlendirir ve kontrol önlemleri geliştirir,
l.
Çalışma ortamı gözetimi ile ilgili
olarak gerektiğinde ölçümler yapılmasını sağlayarak alınan sonuçların
çalışanlar yönünden değerlendirmesini yapar,
m.
İşyerinin genel hijyen koşullarını
devamlı izleyerek ve denetleyerek işyerindeki bütün birimlerin çalışanların
sağlığını koruyup geliştirecek biçimde düzenlenmesi, çalışana sağlıklı bir
ortamda ve yürütülen işin gerektirdiği kaloriyi karşılayacak nitelikte yemek
sunulması, içme suyu imkanı sağlanması, soyunma odaları, banyo, lavabo ve
tuvaletlerin bakımlı ve temiz olması ve genel temizlik donanımının temin
edilmesi ve sürdürülmesi için gereğini yerine getirir,
n.
İş ve çalışanın uyumunu sağlamak için
çalışanların sağlığının, yapılan iş ve işlemler ile çalışma ortamındaki
çeşitli stres faktörlerinden olumsuz yönde etkilenmesi olasılığına karşı
inceleme ve araştırmalar yapar,
o.
Meslek hastalığı veya şüphesi tanısı
alan çalışanların izleme ve kontrolünü yapar, SSK Meslek Hastalıkları
Hastaneleri ile sürekli işbirliği içinde çalışır,
p.
İşyerinde meslek hastalığı veya meslek
hastalığı şüphesi tanısı alanların çalıştığı ortamda ve çalışanlarla ilgili
inceleme yapar,
q.
Herhangi bir hastalık veya kaza ya da
periyodik muayene sonrasında eski işinde çalışması sakıncalı bulunan
çalışanın, mevcut sağlık durumuna uygun bir işte çalıştırılmasını sağlar,
r.
İş kazasına uğrayan ya da meslek
hastalığına tutulan çalışanların rehabilitasyonu konusunda işyerindeki
ilgili birimlerle işbirliği içinde çalışır,
s.
Eski hükümlü, malul ve özürlülerin
işlerine uyumlarını sağlar,
t.
İşyeri yöneticilerine, iş sağlığı ve iş
güvenliği kurul üyelerine, çalışanlara ve temsilcilerine genel sağlık
konularında eğitim verir ve bu eğitimlerin sürekliliğini sağlar,
u.
Çalışanların, zamanlarını etkin ve
verimli biçimde değerlendirmeleri için eğitici, kültürel ve sportif
etkinliklerle zenginleştirilmiş dinlenme imkanı sağlayacak çalışmalar yapar,
v.
İşyerindeki sağlık gözetimi ile ilgili
çalışmaları kaydeder ve Ek-6da belirtilen örneğe uygun yıllık çalışma raporu
hazırlayarak iş sağlığı ve güvenliği kuruluna gönderir.
İşyeri hekiminin yetkileri
Madde 23 –
İşyeri hekimi, bağımsız çalışma ilkesi uyarınca bu yönetmelik hükümlerini
yerine getirirken hiçbir şekilde engellenemez, görevini yapmaktan
alıkonulamaz.
İşyeri hekimleri çalışmalarını tam bir mesleki özgürlük içinde ve tıbbi
deontoloji kurallarına uygun biçimde yürütür.
İşyerinde çalışanların hayatı ile ilgili yakın tehlike oluşturan bir husus
tespit edildiğinde derhal üst yönetimi bilgilendirip onaylarını alarak işin
geçici olarak durdurulmasını sağlar.
Sağlık durumu bakımından yaptığı işle uyumsuz olduğu belirlenen çalışanın,
işyerinde uygun işte görevlendirilmesini sağlar.
Üretim teknolojilerinin
planlanmasında iş sağlığı ile ilgili tavsiyelerde bulunur.
Görevi gereği işyerinin bütün bölümlerinde iş sağlığı konusunda inceleme,
araştırma ve çalışanlarla görüşme yapabilir.
Gerektiğinde konu ile ilgili kurum veya kuruluşlar ile işbirliği yapar.
İşyeri hekiminin sorumlulukları
Madde 24 –
İşyeri hekimi, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerini yaparken, işin normal
akışını mümkün olduğu kadar aksatmamak ve verimli bir çalışma ortamının
sağlanmasına katkıda bulunmak, işverenin ve işyerinin meslek sırları,
ekonomik ve ticari durumları ile çalışanın kişisel sağlık dosyasındaki
bilgileri gizli tutmakla sorumludur.
İşyeri hekiminin görevlendirilmesi
Madde 25 –
İşverenler, bu Yönetmelikte belirtilen niteliklere haiz işyeri hekimi veya
hekimleri ile sözleşme yaparlar. Yapılan sözleşmenin bir nüshası Genel
Müdürlüğe gönderilir.
Özel kurum ve işyeri hekimleri, çalıştıkları yerlerin sağlık hizmetlerinin
başka bir yerde ikinci bir görev yapmalarına elverişli bulunduğuna dair
tabip odalarınca izin verilmesi halinde işyeri hekimliği yapabilirler.
Sözleşme, Ek-7de verilen örneğine uygun olacak şekilde düzenlenir.
I inci, II inci ve III üncü Risk Gruplarında yer alan ve 1000 işçi
çalıştırılan işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi
görevlendirilir. 1000 kişiyi aşan hallerde bu Yönetmeliğin 21 inci
maddesinde belirtilen kriterlere uygun yeteri kadar hekim eklenir.
IV üncü ve V inci Risk Gruplarında yer alan ve 750 işçi çalıştırılan
işyerlerinde tam gün çalışacak bir işyeri hekimi görevlendirilir. 750 kişiyi
aşan hallerde bu Yönetmeliğin 21 inci maddesinde belirtilen kriterlere uygun
yeteri kadar hekim eklenir.
Bildirim yükümlülüğü
Madde 26 –
Sözleşmenin herhangi bir nedenle geçerliliğini yitirmesi halinde, bu durum
taraflarca üç iş günü içinde Genel Müdürlüğe bildirilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
İşyeri Hemşiresi ve
Sağlık Memurunun
Nitelikleri, Görevleri,
Eğitimleri ve
Görevlendirilmeleri
İşyeri hemşiresi ve sağlık memurunun nitelikleri
Madde 27 –
İşyeri hemşiresi veya sağlık memuru olarak görevlendirileceklerin Bakanlıkça
verilmiş işyeri hemşiresi veya sağlık memuru sertifikasına sahip olmaları
gerekir.
Sertifikalandırma
Madde 28 –
İşyeri hemşiresi veya sağlık memuru sertifikası,
a. Halk sağlığı alanında lisansüstü eğitim almış hemşire veya sağlık
memurlarına istekleri halinde,
b. Bakanlıkça düzenlenen işyeri hemşiresi veya sağlık memuru sertifika
eğitim programlarına katılan ve eğitim sonunda düzenlenecek sınavda başarılı
olan hemşirelik/sağlık memurluğu lisans programı veya hemşirelik/sağlık
yüksek okulu mezunlarına,
Bakanlıkça verilir.
Eğitim
Madde 29 –
İşyeri hemşiresi veya sağlık memuru sertifika eğitim programlarının
hazırlanması ve uygulanması ile ilgili usul ve esaslar, İşyeri Hemşiresi
veya Sağlık Memuru Eğitim Komisyonu tarafından belirlenir.
Komisyon;
İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürünün başkanlığında, İş Teftiş Kurulu
Başkanlığından bir hekim iş müfettişi, İş sağlığı ve Güvenliği Merkezinden
bir hekim veya hemşire, Sağlık Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Eğitim
ve Araştırma Merkezi, Sosyal
Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Genel Müdürlüğü, Türk Hemşireler Derneği,
Türk Hemşireler Birliğinden birer üye, Yükseköğretim Kurul Başkanlığı
tarafından görevlendirilecek iş sağlığı konusunda çalışmaları olan bir
öğretim üyesinden oluşur.
Komisyon yılda bir olağan olarak toplanır. Bakanlık gerektiğinde Komisyonu
olağanüstü toplantıya çağırabilir. Toplantıların gündemi üyelere toplantı
tarihinden 15 gün önce bildirilir. Komisyonun sekreterya işleri Genel
Müdürlük tarafından yürütülür.
Komisyon, kararlarını salt çoğunlukla alır. Eşitlik halinde Başkanın oyu
kararı belirler. Komisyon kararı, karar defterine yazılır ve üyeler
tarafından imzalanır.
Komisyon tarafından belirlenen eğitim programı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik
Eğitim ve Araştırma Merkezi (ÇASGEM) tarafından yürütülür.
İşyeri hemşiresi ve sağlık memurunun görevleri
Madde 30 –
İşyeri hemşiresi ve sağlık memurunun görevleri aşağıda belirtilmiştir.
a. İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili sorunların saptanmasında, önceliklerin
belirlenmesinde ve yapılacak çalışmalarda işyeri hekimine yardımcı olur,
b. Çalışanların özellikleri ve sağlık düzeyleri ile ilgili veri toplar,
kaydeder, sağlık ve çalışma öykülerini işe giriş/periyodik muayene formuna
yazar ve işyeri hekimi tarafından yapılan fizik muayene sırasında hekime
yardımcı olur,
c. İşyerinde sağlık taramaları yaparak şüpheli vakaları hekime sevk eder,
d. Gebe ve emzikli kadınların izlenmesi, zararlı maddelerden korunması için
çalışır; çocuk bakım hizmetleri ile ilgili çalışmaların planlanması,
yürütülmesi ve kontrolüne katılır,
e. Çalışanların hastaneye sevk işlemlerini sağlar, tedavisini izler ve
rehabilitasyon hizmetlerine katılır,
f. Yardımcı sağlık hizmetlerinin planlanması, değerlendirilmesi, izlenmesi
ve yönlendirilmesinde işyeri hekiminin önerileri doğrultusunda çalışır ve
gerekli kayıtları tutar,
g. İlk yardım hizmetlerinin organizasyonu ve yürütümünde işyeri hekimine
yardımcı olur.
h. İşyerinde çalışanların sağlık eğitiminde görev alır,
İşyeri hemşiresi veya sağlık memurunun görevlendirilmesi
Madde
31 –
Sağlık biriminde tam gün çalışacak en az bir işyeri hemşiresi veya sağlık
memuru görevlendirilir. Buna ilave olarak;
a. I inci, II inci ve III üncü Risk Gruplarında yer alan ve 500 ve daha
fazla işçi çalıştırılan işyerlerinde her 500 işçi için tam gün çalışacak bir
işyeri hemşiresi veya sağlık memuru görevlendirilir.
b. IV üncü ve V inci Risk Gruplarında yer alan ve 350 ve daha fazla işçi
çalıştırılan işyerlerinde her 350 işçi için tam gün çalışacak bir işyeri
hemşiresi veya sağlık memuru görevlendirilir.
ALTINCI BÖLÜM
Son Hükümler
Ücretsiz hizmet
Madde 32 –
Sağlık birimi tarafından sağlanan hizmetler, çalışanlara herhangi bir
maliyet getirmeksizin yürütülür.
Yürürlükten kaldırılan Yönetmelik
Madde 33 –
04/7/1980 tarihli,
17037 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İşyeri Hekimlerinin Çalışma Şartları
ile Görev ve Yetkileri Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçici Madde 1-
Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce alınmış olan işyeri hekimliği
sertifikaları geçerlidir.
Yürürlük
Madde 34 –
Bu Yönetmelik, yayımlandığı
tarihte yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 35 –
Bu Yönetmelik hükümlerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yürütür.
|